Cây Óc chó hay họ Hồ đào (danh pháp khoa học: Juglandaceae) là một họ thực vật có hoa bao gồm các loại cây thân gỗ trong bộ Dẻ (Fagales). Họ này có 9 chi, bao gồm nhiều loại cây có giá trị thương nghiệp trong việc cung cấp các loại hạt giống như hạt dẻ là óc chó, hồ đào pêcan và mạy châu.

Các đặc trưng chung của tất thảy các chi là các lá to hình lông chim, mọc so le, dài khoảng 20–100 cm, hoa dạng hoa đuôi sóc thụ phấn nhờ gió và quả là loại quả hạt dẻ thực thụ về mặt thực vật học


Cây óc chó được khá nhiều người biết đến từ trẻ em đến người lớn tuổi, cây óc chó có khá nhiều công dụng khác nhau, cây óc chó còn được gọi với tên khác như cây hồ đào và cây óc chó thường được trồng đốn từ các tỉnh phía bắc Sa Pa (Lào Cai), Phó Bảng, Đồng Văn (Hà Giang), Cao Bằng.

Cây óc cho là loài cây sống lâu năm và có chiều cao lên tới 30m , thân cây có vỏ nhẵn và có màu tro Lá cây óc chó dài tới 40cm, kép lông sẻ, thường có từ 7 đến 9 lá chét, không cuống, hình trứng thuôn hoặc tròn dẹt một phía, khi vò ra có mùi hăng đặt biệt. Hoa đơn tính, màu lục nhạt; hoa đực xếp thành đuôi sóc thõng xuống; hoa cái xếp 2 đến 5 cái ở cuối các nhánh.

I.TÁC DỤNG CỦA CÂY ÓC CHÓ

Cây óc chó được dùng tốt trong cả Tây Y và Đông Y. Đối với Tây Y óc chó được cho là có khả năng diệt trùng và các bệnh ngoài da. Tài liệu cổ cho rằng, chúng có vị ngọt, không độc, tính ôn, vào 2 kinh phế, thận. Chúng có tác dụng bổ gan thận, bền lưng gối, chữa ho, đờm, tu dường, làm thuốc bổ, dưỡng da, tóc đen, lợi tiểu tiện và chống bệnh trĩ.

Tây Y còn dùng lá hồ đào làm thuốc bổ và lọc máu, sát trùng, làm sẽ da lành. Có thể dùng để làm thành nước pha trà: khoảng 20 gam trong một lít nước. Dùng để ngấm rồi uống hoặc sắc 50% để súc miệng, thụt âm đạo, chữa bệnh bạch đái. ngoại giả lá của chó đẻ được tác giả Reynaud cho rằng có thể sử dụng để hạ đường huyết.


Juglon được sử dụng để chữa một số bệnh như ngứa, eczema, vảy lến, chốc lở, dùng bằng cách pha nước clorofoc (100ml) trộn với vazolin với 0.5g juglon.

Hạt thường được sử dụng để ép dầu ăn, khô đầu thì cho các loại động vật như lợn, trâu bò ăn. Nên để khô dầu vừa phải để tránh mùi khó chịu khi bị khô dâu lâu. Nếu không sẽ dùng để bón ruộng.

Gỗ cây óc chó được dùng để làm súng (báng súng) người châu Âu hay làm và trong ngành mộc.

Đông y thì giúp bổ ký huyết, ổn phế, nhuận táo, nhuận trường, ích mệnh môn, lợi tam tiểu, chưa hõ suyễn, hàng hư. Chúng thường được dùng với nhân và khoảng 10-20 gam với dạng thuốc là sắc hoặc thuốc viên.



*Giá trị dược chất của cây óc chó

Cây óc chó chữa bệnh hở van tim và nhồi máu cơ tim

Bài thuốc chữa bệnh hở van tim và nhồi máu cơ tim từ cây óc chó được truyền lại từ vựng Sư Lạt Ma ở Tây Tạng. Vụ Sư dùng 9 cây đọt óc chó, giã vắt cùng ½ ly nước cốt. Lấy hẹ tươi chững 1 nắm, cho giã nát, cho ½ ly nước, lọc lấy nước cốt. Cho 2 ly nước óc chó và hẹ tươi phơi sương trong đêm, 12h đêm mang vào uống riêng từng ly một, mỗi lần uống cách nhau 30 phút. Uống 2 đêm liền nhau/ tuần, tuần thứ 2 uống trùng với ngày uống tuần trước

II.KỸ THUẬT TRỒNG CÂY ÓC CHÓ

1.Đất trồng óc chó

Để bảo đảm cây óc chó nhanh phát triển và cho trái sai thì việc tuyển lựa đất trồng không phải đơn giản. Thứ nhất phải phù hợp, giàu dinh dưỡng, tơi xốp, phì nhiêu.

2.Thời vụ trồng cây óc chó

Bạn nên trồng cây óc chó vào đầu mùa Thu và mùa Xuân là 2 mùa có thể trồng cây óc chó phát triển tốt nhất Sapa, Phó Bảng, Đồng Văn (Hà Giang), Cao Bằng là các vùng có thể trồng óc chó giờ. Tuy nhiên, nếu biết cách coi ngó và trồng khoa học thì cây óc chó có thể ứng dụng ở nhiều vùng khác nhau.


3.Kỹ thuật trồng và coi sóc

Đào hố, phân lót thì có thể cho cây óc chó vào hố rồi lấp đầy lại và cho cây vào trồng. Sau khi trồng xong nên lèn đất cho thật chặt và tưới đẫm nước cho bộ rễ phát triển nhanh hơn. Đối với cây còn bé không cần phải làm que chống đỡ, nhưng đối với cây lớn khoảng trên 1 năm thì phải làm việc này để giữ cây có thể đứng vững trong thời kỳ lớn của cây.

Trong quá trình trồng khi cây đã lớn nên tiến hành cắt tỉa những cành kém phát triển phối hợp tưới tiêu hợp lý. luôn dọn vệ sinh xung quanh gốc của cây để giúp cây tránh được những loài sâu đục thân cây.

4.Thu hoạch

thời kì thu hoạch sẽ bắt đầu từ tháng 8 đến tháng 11, những dân cày ở đây sẽ tiến hành thu hoạch bằng cách dùng xe chuyên dụng, xe sẽ lắc cây và hàng ngàn trái sẽ rụng xuống mặt đất, người nông dân sẽ lượm lặt quả óc chó và đem vào nhà máy.